HSG

HSG (histerosalpingografi) ya da halk arasındaki adıyla rahim filmi, fallop tüplerinin açık olup olmadığını, rahim dokusunda doğuştan ya da sonradan oluşan ve gebeliğin yerleşmesine engel olabilen bozuklukların tespitini sağlayan bir tanı yöntemidir.

Genel olarak adet bitiminden sonraki 7 gün içerisinde çekilmesi gerekmektedir. Ciddi ağrı yaratmayan bu işlem, herhangi bir anestezi gerektirmez. İşlem 5-10 dakika sürmektedir. Muayenedeki gibi hazırlandıktan sonra rahim içine özel bir alet yardımıyla sıvı haldeki opak madde verilerek seri halde film çekilir. Doktorunuz işlemden önce veya sonra enfeksiyon riskini azaltmak için size antibiyotik verebilir ve işlemden yaklaşık yarım saat önce alınacak bir ağrı kesici, ağrı duymanızı önleyebilir.

HSG Ne İşe Yarar?

Gebeliğin oluşabilmesi için yumurtalıktan atılan yumurtanın tüp içinde spermle buluşması, oluşan embriyonun da tüp boyunca ilerleyerek rahim iç tabakasına yerleşmesi gerekir. Tüplerde tıkanıklık ya da rahim boşluğunda bu yerleşmeyi zorlaştıran bir yapı varsa gebelik gecikebilir. HSG, bu iki önemli basamağı aynı işlemde görüntüleme imkânı verdiği için kısırlık (infertilite) araştırmasında sık başvurulan testlerden biridir.

HSG'de değerlendirilen başlıca durumlar şunlardır:

• Tüplerin bir ya da iki taraflı tıkalı olması ve tüp içinde sıvı birikmesi (hidrosalpinks)
• Rahim içi yapışıklıklar (Asherman sendromu)
• Rahim boşluğuna doğru büyüyen polip ve miyomlar
• Çift rahim, rahim perdesi (septum) gibi doğuştan rahim şekil bozuklukları

Tüplerin durumu hakkında daha ayrıntılı bilgi, normal ve anormal HSG görüntüleri için histerosalpingografi (HSG) rehberimize bakabilirsiniz.

İşlemden Önce Nelere Dikkat Etmeli?

HSG'nin adet kanamasının bitiminden sonraki ve yumurtlamadan önceki günlerde yapılmasının nedeni, olası bir erken gebeliği etkilememektir. Bu nedenle o ay korunmasız ilişkide bulunduysanız ya da gebelik şüpheniz varsa bunu işlemden önce hekiminize söylemeniz gerekir. Kontrast maddeye ya da iyota karşı bilinen alerjiniz, aktif bir pelvik enfeksiyonunuz veya daha önce geçirilmiş tüp enfeksiyonu öykünüz varsa bunlar da önceden paylaşılmalıdır. Aktif enfeksiyon varlığında işlem genellikle tedavi sonrasına ertelenir.

İşlem Sonrasında Ne Beklenir?

İşlemden sonra birkaç saat süren adet sancısına benzer kramplar ve bir iki gün süren hafif lekelenme olabilir. Verilen sıvının bir kısmı vajinadan gelebilir; bu normaldir. Çoğu kadın aynı gün günlük işlerine dönebilir. Ateş, giderek artan karın ağrısı, kötü kokulu akıntı ya da yoğun kanama ise enfeksiyon veya başka bir sorunun işareti olabileceğinden hekime başvurmayı gerektirir.

HSG sırasında kullanılan röntgen dozu düşüktür. Ciddi yan etkiler nadir olmakla birlikte enfeksiyon, kontrast maddeye karşı alerjik reaksiyon ve bayılma hissi görülebilecek durumlar arasındadır.

Sonuçlar Nasıl Yorumlanır?

Normal bir HSG'de rahim boşluğu düzgün sınırlı bir üçgen şeklinde görünür ve verilen kontrast madde her iki tüpten geçerek karın boşluğuna dağılır. Tüplerin açık görülmesi güven verici bir bulgudur. Tüplerin kapalı görünmesi ise her zaman gerçek bir tıkanıklık anlamına gelmez; işlem sırasında rahim kasılarak tüplerin başlangıç kısmında geçici bir spazm oluşturabilir. Bu durumda hekiminiz testin tekrarlanmasını ya da tüplerin laparoskopi ile doğrudan değerlendirilmesini önerebilir.

HSG'ye alternatif olarak ultrason eşliğinde rahim içine özel sıvı verilerek yapılan histerosonografi ve gerektiğinde laparoskopi kullanılabilir. Hangi yöntemin seçileceği öykünüze, muayene bulgularınıza ve eşinizin sperm analizi sonucuna göre belirlenir.

Sık Sorulan Sorular

HSG çok ağrılı bir işlem mi?

Çoğu kadın işlemi adet sancısına benzer, kısa süreli bir kramp olarak tarif eder. İşlemden yarım saat kadar önce alınan bir ağrı kesici bu rahatsızlığı belirgin şekilde azaltır.

HSG sonrası gebe kalmak mümkün mü?

Evet. HSG gebe kalmayı engellemez; aksine bazı kadınlarda işlemi izleyen aylarda kendiliğinden gebelik görülebildiği bildirilmektedir.

HSG her kadına yapılmalı mı?

Hayır. Tüplerin açık olduğu daha önce gösterilmişse ya da tedavi planını değiştirmeyecekse (örneğin doğrudan tüp bebek planlanan ciddi erkek faktörü durumlarında) HSG her zaman gerekli değildir. Tüplere bağlı kısırlık şüphesi olan kadınlarda ise değerli bir ilk basamak testidir.

HSG sonucunuzu hekiminizle birlikte değerlendirmek için iletişim sayfamızdan randevu talep edebilirsiniz.