Gebelik ve Doğum· 3 dk okuma

Gebelik Takibi

Hem sağlıklı bir anne hem de sağlıklı bir bebekle sonlanan  gebelik süreci aslında gebelik öncesi bakımla başlar.

Yayın: Güncelleme:

Gebelik ve Doğum

Hem sağlıklı bir anne hem de sağlıklı bir bebekle sonlanan gebelik süreci ve gebelik takibi aslında gebelik öncesi bakımla başlar. Kısaca prekonsepsiyonel bakım olarak adlandırılan bu dönem, gebelik planlayan bir çiftin ve planlanan bir gebeliğin sağlığı üzerinde son derece önemli etkilere sahiptir. Bu süreçte sigara, alkol, uyuşturucu gibi zararlı alışkanlıklar varsa terk edilmeli, aşırı kafein alımından kaçınılmalı ve beslenmeye dikkat edilmelidir. Gerek aşırı kilo gerekse ideal kilonun altında olunması hem gebe kalmayı zorlaştırabilmekte hem de gebelikte anne ve bebek sağlığını tehdit etmektedir. Bu nedenle ideal kilo için düzenli ve dengeli beslenme ve düzenli egzersiz konusunda çaba harcanmalıdır.

Gebelik Öncesi Hazırlık

Gebelik öncesi dönemde folik asit alan kadınların nöral tüp defektli (omurilik ve beyin gelişiminde açıklık kusuru olan) bir bebek doğurma olasılığı azalmaktadır. Bu nedenle gebe kalmayı planladığınızda günlük 0,4 mg folik asit almanız önerilmektedir. Bu, diyetle desteklenebileceği gibi 0,4 mg folik asit içeren bir multivitamin alımı ile de sağlanabilir. Yaşam tarzı önerileri için gebe kalma şansınızı artıran sağlıklı yaşam tarzı ve diyet önerileri yazımıza bakabilirsiniz.

Gebeliğe hazırlanan her kadına kan basıncı ölçümü, fizik muayene, jinekolojik muayene ve smear testi yapılmalıdır. Şeker hastalığı, yüksek tansiyon, ileri anne yaşı ve kronik hastalıkların varlığı gibi anneyi gebelikte riskli duruma sokabilecek faktörler bilinmelidir. Düzenli kullanılan ilaçlar gebelik öncesinde hekimle gözden geçirilmeli, gerekiyorsa gebelikte güvenli olanlarla değiştirilmelidir. Yapılması gereken bazı testlerin de tamamlanması gerekir. Bu testler en azından kan grubu, tam kan sayımı, açlık kan şekeri, TSH, hepatit B (HBsAg), hepatit C (Anti-HCV) ve HIV gibi serolojik testler, kızamıkçık bağışıklığını gösteren Rubella IgG, idrar tahlili ve gerekirse doktorunuzun önereceği diğer testlerdir. Kızamıkçığa karşı bağışıklığı olmayan kadınlara gebelikten önce aşı önerilebilir.

Gebelik Süreci

Son adet tarihinizden itibaren yaklaşık 2 hafta sonra yumurtlama ve eşinizin spermlerinin yumurtanızı döllemesi ile başlayan gebelik süreciniz yaklaşık 40 hafta (280 gün) devam edecektir. Gebelik süresi genellikle son adet tarihinden itibaren hafta olarak hesaplanır; adet düzensizliği olan kadınlarda bu nedenle yanılgılara sık rastlanabilir. Bu durumda gebelik haftası ilk aylarda yapılan ultrason ölçümleriyle belirlenir. Gebelik süreciniz 3 döneme ayrılır:

  • 1. trimester: Gebeliğin ilk üç ayı
  • 2. trimester: Gebeliğin sonraki üç ayı
  • 3. trimester: Gebeliğin doğum öncesi son üç ayı

Bu üç dönem, vücudunuzun gebeliğe uyumuyla başlayan ve doğuma hazırlık dönemine kadar süren değişiklikleri farklı şekillerde yaşadığınız dönemlerdir.

Gebelik Takibinde Neler Yapılır?

Gebelik boyunca kontrollerin sıklığı, gebeliğin seyrine ve risk durumuna göre belirlenir. Sağlıklı gebeliklerde ilk aylarda genellikle 4-6 haftada bir yapılan kontroller, doğuma yaklaştıkça sıklaşır. Her kontrolde tansiyon ve kilo takibi yapılır, idrar incelenir ve bebeğin gelişimi değerlendirilir.

İlk üç ay

Gebeliğin rahim içinde olduğu, bebeğin kalp atımı ve gebelik haftası ultrasonla doğrulanır. Rutin kan testleri tamamlanır. 11-14. haftalar arasında ense kalınlığı ölçümü ve kan testinin birlikte değerlendirildiği tarama testi ile bazı kromozom anomalileri açısından risk hesaplanabilir.

İkinci üç ay

Genellikle 18-22. haftalar arasında bebeğin organlarının ayrıntılı olarak incelendiği ultrason yapılır. 24-28. haftalar arasında gebelik şekeri (gestasyonel diyabet) için şeker yükleme testi önerilir. Rh negatif kan grubundaki annelerde gerekli koruyucu uygulamalar bu dönemde planlanır.

Son üç ay

Bebeğin büyümesi, rahim içindeki sıvı miktarı ve duruşu izlenir. Gerekli durumlarda bebeğin kalp atımlarının kaydedildiği non-stres test (NST) yapılır. Doğum şekli ve zamanı bu dönemde hekiminizle birlikte planlanır.

Tüp Bebek Sonrası Gebelik Takibi

Tüp bebek ile elde edilen gebeliklerin takibi, temel olarak kendiliğinden oluşan gebeliklerle aynıdır. İlk haftalarda tedavi ekibi, gebelik testinin ardından ultrasonla gebeliğin rahim içinde olduğunu ve kalp atımını doğrular; progesteron gibi destek ilaçlarının ne zaman kesileceğine karar verir. İkiz gebelik, ileri anne yaşı ya da eşlik eden hastalıklar gibi durumlarda takip daha sık yapılabilir. Transfer sonrası ilk günler için embriyo transferi sonrası ve gebelik testi sayfamıza bakabilirsiniz.

Ne Zaman Hekime Başvurmalı?

Vajinal kanama, şiddetli karın ağrısı, geçmeyen şiddetli baş ağrısı, görme bulanıklığı, yüz ve ellerde ani şişlik, ateş, vajinadan sıvı gelmesi ve ilerleyen haftalarda bebek hareketlerinde belirgin azalma hekime vakit kaybetmeden başvurmayı gerektiren belirtilerdir. Tekrarlayan düşük öyküsü olan kadınlar için tekrarlayan gebelik kayıpları sayfamızda bilgi bulabilirsiniz.

Sağlıklı bir gebelik dönemi geçirmeniz için gebelik öncesinden başlayarak tüm gebelik sürecinde düzenli olarak doktor kontrolünde olmanız çok önemlidir.

Diğer hizmetlerimiz için hizmetlerimiz sayfasına göz atabilir, gebelik öncesi değerlendirme için iletişim sayfasından randevu talep edebilirsiniz.

Sorularınız mı var?

Hekimlerimizle ön görüşme için randevu talebinde bulunabilir, telefon ya da WhatsApp üzerinden bize ulaşabilirsiniz.