İnfertilite ve Tüp Bebek Tedavisi· 3 dk okuma

Endometriomanın Tedavisi Nasıl Yapılır?

Yayın: Güncelleme:

Endometriomanın Tedavisi Nasıl Yapılır?

Endometriomanın (çikolata kisti) tedavisi, kadının yaşına, yakınmalarına, kistin özelliklerine ve gebelik isteğine göre planlanır. Endometrioma tedavi edilmediğinde nasıl bir seyir izleyeceği çok iyi bilinmemektedir. Her ne kadar endometrioma tespit edildiğinde sıklıkla cerrahi müdahale önerilse de bu konuda çok dikkatli olunmalıdır. Diğer tüm ameliyat önerilerinde olduğu gibi, ameliyat kararı vermeden önce mutlaka bir başka hekimin görüşü alınmalıdır. Endometriomanın çıkarılması yumurtalık rezervini azaltabileceği ve bazen yumurtalık yetmezliğine neden olabileceği için, özellikle gebelik isteyen kadınlarda bir üreme tıbbı uzmanının görüşü mutlaka alınmalıdır.

Endometrioma Nedir?

Endometrioma, normalde rahmin iç yüzeyini döşeyen dokuya benzer dokunun yumurtalık içinde yerleşerek oluşturduğu kisttir. Kistin içinde biriken eski kan koyu kahverengi göründüğü için halk arasında çikolata kisti olarak bilinir. Endometriozis hastalığının bir parçasıdır ve çoğu zaman adet sancısı, ilişki sırasında ağrı ve gebe kalmada güçlük ile birlikte görülür. Tanı yöntemleri için endometrioma nedir, nasıl tanı konulur yazımıza bakabilirsiniz.

Her Endometrioma Ameliyat Edilmeli mi?

Endometriomanın tedavi edilmezse büyüyeceği, yumurtalık dokusunu tahrip edeceği ve bu nedenle tespit edildiğinde, hele 3 cm'den büyükse cerrahi olarak hemen çıkarılması gerektiği görüşü tamamen doğru değildir. Endometriomanın diğer yumurtalık kistlerine göre yumurtalık rezervini daha çok azalttığı doğrudur. Ancak endometriomanın ameliyat sonrası tekrarlama oranının yüksek olduğu ve ameliyat sırasında kist çıkarılırken normal yumurtalık dokusuna da zarar verilebileceği, hatta yumurtalık yetmezliğine neden olunabileceği unutulmamalıdır. Bu risk, iki taraflı kistlerde ve daha önce ameliyat geçirmiş kadınlarda daha yüksektir.

Tüp Bebek Planlanan Kadınlarda Yaklaşım

Tüp bebek öncesi hastalarda tercihen endometriomaya dokunulmamalıdır. Endometriomanın tüp bebek öncesinde rutin olarak çıkarılmasının gebelik şansını artırdığı gösterilmemiştir; buna karşın ameliyat, yumurta rezervini azaltarak tedaviye yanıtı olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle çoğu durumda doğrudan tüp bebek tedavisine geçilmesi tercih edilir.

Bununla birlikte bazı durumlarda ameliyat gündeme gelebilir:

  • Ağrı kesicilere ve ilaç tedavisine yanıt vermeyen şiddetli ağrı
  • Ultrasonda kötü huylu bir kist şüphesi uyandıran görünüm
  • Kistin, yumurta toplama işlemi sırasında yumurtalığa ulaşılmasını engelleyecek kadar büyük olması

Ameliyat gerektiğinde, sağlıklı yumurtalık dokusunu korumaya özen gösteren laparoskopik (kapalı) cerrahi tercih edilir. Endometriozise bağlı kısırlığın tedavi seçenekleri için endometriozise bağlı infertilitenin tedavisi sayfamıza bakabilirsiniz.

Gebelik Planı Olmayan Kadınlarda Tedavi

Gebelik sorunu olmayan, yani şu an çocuk düşünmeyen kadınlarda doğum kontrol hapları ve progesteron türevi ilaçlar gibi hormonal tedaviler önerilebilir. Bu ilaçlar ağrıyı azaltır ve ameliyat sonrasında kistin tekrarlama riskini düşürmeye yardımcı olur.

Menopoza yakın ancak yumurtalık işlevlerini korumak isteyen kadınlarda koruyucu laparoskopik cerrahi ve ardından ilaç tedavisi uygulanabilir. Menopoza çok yakın ya da menopozdaki kadınlarda ise yumurtalıklar cerrahi olarak çıkarılabilir.

Gebeliği Erteleyen Kadınlarda Dikkat Edilecekler

Endometrioması olan ve gebeliği ileri bir tarihe ertelemeyi düşünen kadınlarda yumurtalık rezervinin AMH ve antral folikül sayımı ile değerlendirilmesi yol gösterici olabilir. Ameliyat planlanıyorsa, özellikle iki taraflı kistlerde ve rezervi azalmış kadınlarda ameliyat öncesinde yumurta dondurma seçeneği konuşulabilir.

Sık Sorulan Sorular

Endometrioma ilaçla küçülür mü?

Hormonal ilaçlar ağrıyı azaltabilir ve bazı kistlerin büyümesini yavaşlatabilir; ancak var olan bir endometriomayı tamamen ortadan kaldırmaları beklenmez.

Endometrioma ile kendiliğinden gebe kalınabilir mi?

Evet, endometrioması olan pek çok kadın kendiliğinden gebe kalabilir. Gebelik gecikiyorsa yaş, yumurtalık rezervi, tüplerin durumu ve eşin sperm analizi birlikte değerlendirilerek tedavi planlanır.

Endometriozis hakkında genel bilgi için endometriozis sayfamızı, diğer yazılarımız için blog sayfamızı inceleyebilir, kendi durumunuzun değerlendirilmesi için iletişim sayfasından ön görüşme talep edebilirsiniz.

Sorularınız mı var?

Hekimlerimizle ön görüşme için randevu talebinde bulunabilir, telefon ya da WhatsApp üzerinden bize ulaşabilirsiniz.